Stress een bron van jeugdigheid en vitaliteit?

Stress een bron van jeugdigheid en vitaliteit?

Dat stress je veroudert horen we regelmatig in de media.
Stress kan zich presenteren als acute (korte termijn), of chronische (lange termijn) stress. Verschillende vormen van stress hebben een ander effect op lichaam en geest en daarmee op het immuunsysteem. Acute stress heeft de neiging het immuunsysteem tijdelijk een boost te geven en te ondersteunen, zonder dat het schade aanricht. Chronische stress beschadigt het immuunsysteem permanent.

We denken vaak dat alle stress slecht is voor ons lichaam en uiteraard dat van onze dieren. Velen van ons denken daarentegen ook dat onze dieren geen of nauwelijks stress ondervinden doordat we voor hun natje en droogje zorgen. Regelmatig krijg ik de vraag wat het paard dat alleen maar in de wei hoeft te staan de hele dag, of de hond of kat die alleen maar lui op de bank hoeven te liggen, nou voor stress kunnen hebben als ik stress aankaart als mogelijke oorzaak van de klachten.

Wij kennen stress vaak als hoe wij het in het dagelijkse leven ervaren. Stress om een deadline, stress om een vervelende situatie binnen de familie, of stress om een tentamen of de tandarts. Allemaal emotionele factoren dus, die duidelijk herkenbaar van invloed kunnen zijn op ons functioneren. Zowel mens als dier ondervinden tegenwoordig echter van nog veel meer kanten chronische stress. Onder stress kan je eigenlijk alles verstaan wat het lichaam moeite kost om te verwerken. Denk maar eens aan alle afvalstoffen waar zowel mens als dier aan blootgesteld worden de hele dag, zoals uitlaatgassen, wifii, bespoten groenten en fruit, onnatuurlijke voeding en dan hebben we het nog niet eens over de emotionele stress. Bij mensen wordt deze chronische stress waar ze al aan blootstaan verergert, doordat we onszelf vervolges nog allerhande deadlines op ons hals halen met werk, we rijden in druk verkeer, maken ruzies met medemensen etc. Ook onze dieren ondervinden door de onnatuurlijke omstandigheden waarin ze leven stress. Naast de stress door de omgevingsfactoren zoals hierboven beschreven, is het voor honden bijvoorbeeld niet natuurlijk om een hele dag thuis te zitten, laat staan alleen, voor katten niet om met veel andere katten samen te moeten leven, voor vogels niet om in een kooi te leven en zo nog vele vele situaties meer. Uiteraard hebben onze dieren met al deze veranderingen leren leven in de loop van hun jaren met mensen en sommigen vinden die onnatuurlijke situaties zelfs heel leuk. Zo zijn er talloze katten die het heerlijk vinden om met andere katgenoten te kroelen en konijnen die niet schrikken van een hand die ze van boven uit hun hok graait maar er zelfs blij van worden als ze hun mens weer zien. Niet elk dier is er echter voor geschikt en velen moeten zich daardoor continu aanpassen aan de onnatuurlijke situatie. Evolutie zal het lichaam met ingewikkelde functioneren in de korte periode dat dieren bij ons leven echt niet aangepast hebben.

Bij sommige mensen en dieren kunnen dit soort stresssituaties daardoor uitmonden in chronische stress.
Bij een mens of dier dat chronische stress ondervindt, krijgt het lichaam niet de kans om te herstellen en het lichaam wordt steeds zwakker en ontvankelijker voor infecties en allerhande ziektes. Zelfs auto-immuunaandoeningen en tumoren liggen hierbij op de loer. Chronische stress komt in onze moderne wereld waarbij we het steeds drukker hebben en steeds minder natuurlijk leven, steeds vaker voor. Niet voor niets lijden zoveel mensen tegenwoordig aan een burn-out, maar ook in de dierenwereld komen er op zeer regelmatige basis dieren in de praktijk die exact dezelfde symptomen vertonen als de mens met de burn-outklachten. We noemen het geen burn-out, maar de uitputting van de bijnieren die lange tijd op hoog niveau hebben gepresteerd, levert dezelfde vervelende en net zo lastig te herstellen klachten als bij de mens. Veelal ook nog, omdat de mens in dit geval verantwoordelijk is voor het veranderen/ aanpassen van de situatie van het dier, het dier kan er zelf nauwelijks tot niks aan doen.

Maar ho eens, de titel van dit stukje geeft een ander beeld over stress….hoe zou stress dan een positief effect kunnen hebben? Ik vermelde al even dat er een verschil bestaat tussen chronische en acute stress. Chronische stress moeten we dus in alle gevallen willen vermijden, zowel voor onszelf als voor onze dieren. Bij acute stress, stress die niet langer duurt dan een paar minuten tot een uur of drie achtereen, wordt het lichaam net als bij chronische stress gedwongen om hard te werken. Tijdens deze activatie van het lichaam tot optimaal functioneren, worden er vrije radicalen, zuren, stresshormonen geproduceerd en spierweefsel en cellen worden afgebroken. Er treedt net als bij chronische stress beschadiging op van het lichaam. Omdat deze stress echter maar van korte duur is, wordt het lichaam na het stressmoment aangezet tot zelfherstel. Vaker korte momenten van stress levert een lichaam dat goed in staat is zichzelf te herstellen. Het immuunsysteem traint zichzelf door deze korte momenten van stress tot optimale paraatheid en zal het lichaam onderhouden en de homeostase (de mogelijkheid van het lichaam om z’n eigen fysiologische processen te optimaliseren) bevorderen.

Oke, dus acute stress is wenselijk (uiteraard mits niet al te vaak voorkomend, want dan wordt dit toch weer chronische stress). Maar hoe creëer je nou deze acute stress en vermijd je chronische stress?
Chronische stress vermijden lukt niet in alle gevallen. Niet iedereen kan in de vrije natuur buiten wonen zonder grote zendmasten en/ of uit de buurt blijven van bespoten gewassen op het platteland. Zo is het onvermijdelijk om ondertussen in onze moderne wereld, in een drukke stad te ontsnappen aan de invloed van wifii, elektrosmog (belasting van elektriciteit om ons heen), en chemicaliën (denk ook aan simpele dingen als parfum, shampoo, zeep, wasmiddel, tandpasta met fluor etc).

Omdat dat niet mogelijk is, wordt het extra belangrijk het lichaam zoveel mogelijk te ondersteunen in het aansterken, zodat het deze de belasting zo goed mogelijk aan kan en afvalstoffen op een efficiënte manier af kan voeren.

Kies dus zowel voor je dier als voor jezelf liever voor:
– Biologische (onbespoten/ onbewerkte) voeding, dan bio-industrie voeding
– Gebruik zo min mogelijk chemicaliën in je omgeving en kies eerder voor biologische natuurlijke essentiële oliën
– Gebruik zo min mogelijk belastende stoffen op (shampoo, zeep, parfum etc) en in (voeding, medicatie, vaccinatie, ontworming, vlooien-/ tekenmiddelen etc) het lijf
Hoe minder het lichaam aan belastende stoffen wordt blootgesteld, hoe minder energie het kost om deze stoffen het lichaam weer uit te werken. Energie die het beter kan gebruiken voor herstel van oude, ontregelde en zieke cellen.
– Creeer periodes van ontlasting van lichaam en geest door ontspanning en blijdschap. Dit stimuleert stofjes als endorfine die het immuunsysteem een boost geven.
– Stel het lichaam dus ook regelmatig bloot aan korte periodes met acute stress.

Een goed herkenningspunt voor acute stress is zweten. Zweet het lichaam, dan functioneert het boven zijn normale kunnen en creëer je dus een beetje stress. Het zweten bevordert tegelijkertijd het afvoeren van afvalstoffen welke door de chronische stress zijn gecreëerd of opgenomen.
Bewegen is dus van essentieel belang voor het creëren van een goede homeostase. Bij veel dieren kunnen we zweten ook zien, zeker bij vluchtdieren als paarden.
Andere dieren hebben over het lijf weer weinig tot geen zweetklieren, waardoor je dit niet kunt herkennen. Bij honden en katten is het dus een stuk lastiger. Een snellere ademhaling (en hartslag, maar die is zonder het dier aan te raken vaak niet te meten) kan daarbij een goede indicatie zijn van stress.

De optimale manier om deze symptomen en dus acute stress te creëeren, is door de blootstelling aan beweging. Bewegen is dus niet alleen enkel leuk en/ of nodig voor mens en dier met overgewicht of om overgewicht te voorkomen.
Zeker ook voor ieder met veel chronische stress, onnatuurlijke en/ of niet passende en/ of belastende voeding, een zittend beroep (opstapeling van afvalstoffen) of dieren die veel binnenshuis zitten, is bewegen niet enkel nuttig, maar een absolute noodzaak.
Onderzoeken hebben naast het feit dat ziekte voorkomen/ verergerd wordt aangetoond dat regelmatig bewegen ook zorgt voor een minder snelle veroudering. Dit is niet gek, want juist door aanwezigheid van afvalstoffen veroudert het lichaam sneller en kan het minder goed herstellen. Cellen vernieuwen zich dus minder snel en sterven vaker af zonder aanmaak van nieuwe cellen. Hierdoor ziet het ene mens of dier er op een bepaalde leeftijd ouder uit dan een ander. Door het stimuleren van de afvoer van afvalstoffen en optimaliseren van herstel van het lichaam door celvernieuwing, heeft het lichaam meer mogelijkheid om er jong en vitaal uit te blijven zien en uiteraard ook zo te functioneren.

Dus moraal van het verhaal: Trek die dieren die aanwezig zijn ter decor van hun plekje en ga samen aan de slag: Samen wandelen, trek af en toe een sprint, ga lekker samen spelen, lach en maak plezier!